Wyobraź sobie, że zamawiasz ptasznika o wdzięcznej nazwie Aphonopelma moderatum, a kilka wylinek później patrzysz na okaz, który z "moderatum" nie ma już nic wspólnego. Dokładnie tak spotkało się wielu hodowców z bohaterem tego artykułu: Aphonopelma hentzi, czyli Texas Brown Tarantula (albo Oklahoma Brown Tarantula, w zależności od tego, po której stronie granicy stanu staniesz). Błędna identyfikacja przy zakupie to w tym przypadku niemal tradycja, bo gatunek krąży w handlu pod różnymi synonimami: Mygale hentzii, Eurypelma hentzi, Dugesiella hentzi. Cokolwiek przyjdzie w paczce, efekt wizualny po dojrzeniu jest ten sam: solidny, brązowy, klasyczny.

Skąd pochodzi ten pająk?

Aphonopelma hentzi to rdzennie amerykański gatunek, zamieszkujący stany Arkansas, Oklahoma, Teksas i Luizjanę. Nie znajdziesz go w dżungli ani na drzewach: to bywalec terenów trawiastych, suchych równin i skalistych wzgórz. Środowisko, w którym wyewoluował, przekłada się bezpośrednio na jego potrzeby hodowlane, a te są naprawdę skromne. To gatunek stworzony do życia tam, gdzie lato potrafi być bezwzględne, a woda bywa towarem deficytowym.

Wygląd

Nie ma co ukrywać: A. hentzi to ptasznik w stylu "less is more". Dominuje brąz, ciemniejszy brąz i znowu brąz. Tarczka grzbietowa ma odcień czerwonawobrązowy, odnóża są wyraźnie ciemniejsze, a odwłok pokryty rzadkimi włoskami w kolorze perłowym lub lekko pomarańczowym. Uda pająka są czarne, dalsze segmenty odnóży łączą brąz z delikatnym granatem, który nadaje całości subtelny, metaliczny połysk. Ani krzykliwy, ani tandetny: elegancja w stylu klasycznym.

Gatunek występuje w dwóch odmianach barwnych. Forma podstawowa to opisany wyżej zestaw brązów. Forma ciemna (dark form) idzie krok dalej: ciało jest czarne, a karapaks zdecydowanie głębszy w kolorze. Obie odmiany są równie atrakcyjne, choć ta ciemna robi nieco większe wrażenie na gościach, którym ptasznik na chwilę wymknął się z terrarium.

Samice dorastają do 6-7 cm samego ciała, z rozpostartymi odnóżami osiągając 12-15 cm, a według niektórych hodowców nawet do 16 cm. Samce są wyraźnie skromniejsze: 3,5-4,5 cm ciała. Młode osobniki są różowawe, z ciemną plamką na odwłoku, i dopiero około czwartego lub piątego linienia ciemnieją do szarości, choć charakterystyczna plamka zostaje z nimi dłużej.

W terrarium

Dorosły egzemplarz będzie się czuł komfortowo w pudełku o wymiarach około 30 x 30 x 20 cm (długość, szerokość, wysokość). Wentylacja jest konieczna: najlepiej sprawdzają się paski z nawiercanej aluminiowej płytki, bo siatki druciane czy plastikowe bywają po prostu przegryzane. To ptasznik naziemny i norowy, więc priorytetem jest odpowiednia warstwa podłoża: kwaśny torf, włókno kokosowe albo ich mieszanka, grubości około 5-7 cm. Tyle wystarczy, żeby pająk mógł pokopać i żeby podłoże trzymało odrobinę wilgoci.

Kryjówka to obowiązek, nie opcja: łupina kokosa, ceramiczna doniczka, cokolwiek, w czym pająk będzie mógł schować się przed światem. A. hentzi ceni spokój, dlatego terrarium warto ustawić z dala od głośników, kaloryfera i wszelkich źródeł wibracji. Bezpośrednie słońce to kolejne "nie": ten gatunek nie jest fanem sauny.

Temperatura dzienna powinna mieścić się w przedziale 26-27°C, nocna może spokojnie spadać do około 22°C. Wilgotność to okolice 60%, czyli dalekie od tropikalnej dżungli. Skromne wymagania jak na ptasznika tej klasy.

Żywienie nie przysporzy problemów: świerszcze, karaczany, mączniki, dostosowane rozmiarowo do wielkości pająka. Gatunek pochodzi z terenów, gdzie obżarstwo nie jest standardem, więc nie należy go przekarmiać.

Temperament i trudność hodowli

Aphonopelma hentzi ma opinię spokojnego, ospałego ptasznika, który rzadko sprawia kłopoty. I generalnie tak jest: to dobry kandydat dla kogoś, kto zaczyna przygodę z ptasznikami. Są jednak wyjątki i warto o nich wiedzieć: kiedy pająk poczuje się zagrożony i zdecyduje się działać, potrafi być naprawdę szybki. Ukąszenie kończy się lokalnym obrzękiem i lekkim bólem, bez dramatycznych konsekwencji, ale spokój to nie to samo co całkowita obojętność.

Samice żyją wyjątkowo długo, bo ponad 20 lat w odpowiednich warunkach. Samce niestety cieszą się tym światem zdecydowanie krócej: maksymalnie rok od ostatniej wylinki. Rozmnażanie jest stosunkowo trudne nie z powodów biologicznych, ale dlatego, że większość osobników w handlu pochodzi z odłowu, a samica bywa agresywna wobec samca. Jeśli do kopulacji dojdzie, po 5-9 miesiącach samica może zbudować kokon z 500 do 1000 jaj. Nimfy wylęgają się po 7-9 tygodniach i po kolejnych 40-60 dniach stają się samodzielnymi pająkami.

Rozpoznanie płci jest możliwe już u niedorosłych osobników, na podstawie budowy płytki i szczeliny płciowej. U dorosłych samców charakterystyczne haki na goleniach pierwszej pary odnóży i bulbusy na nogogłaszczkach nie pozostawiają wątpliwości.

Aphonopelma hentzi. Rodzina: Theraphosidae. Zasięg: południowo-centralne USA (Arkansas, Oklahoma, Teksas, Luizjana).