Avicularia avicularia: różowe skarpetki na szczytach drzew
Wyobraź sobie pająka, który trafił do naukowych ksiąg wcześniej niż jakikolwiek Brachypelma, Psalmopoeus czy Grammostola. Avicularia avicularia opisał sam Karol Linneusz w 1758 roku, czyniąc go pierwszym ptasznikiem w historii nauki. Ponad dwieście sześćdziesiąt lat później ten sam gatunek wywołuje w hobbyście identyczny efekt co u ojca taksonomii: szczękę opuszczoną do podłogi.
Legenda z koron drzew
Pinktoe (bo tak brzmi jego angielska nazwa) pochodzi z rozległych obszarów Ameryki Południowej. Można go spotkać w Brazylii, Wenezueli, Gujanie, Gujanie Francuskiej, Surinamie i na Trynidadzie. W naturze wiedzie życie prawdziwego koroniarza: buduje gęste, jedwabiste gniazda w górnych partiach lasów deszczowych, daleko od ziemi. Właśnie stamtąd wzięła się jego nazwa rodzajowa, wywodząca się od łacińskiego "avis" (ptak). Są udokumentowane przypadki polowań na drobne ptaki, choć na co dzień Avicularia zadowala się znacznie mniej skrzydlatą dietą.
Wygląd
Jeśli widziałeś go kiedykolwiek po świeżym linieniu, rozumiesz, dlaczego hodowcy stają się fanatycznymi wyznawcami całego rodzaju. Dorosła Avicularia avicularia to duży pająk pokryty aksamitną czernią, z karapaksem mieniącym się metalicznym, niebiesko-zielonym pobłyskiem, którego żaden aparat fotograficzny nie jest w stanie wiernie uchwycić. Na odwłoku, tuż przy karapaksie, widnieje rozeta z czerwono-różowych włosków. Ostatnia para odnóży jest mocniej owłosiona i ma wyraźnie rudawy odcień. Znakiem rozpoznawczym całego rodzaju są jednak stopy: jasne, różowo-łososiowe "skarpetki" widoczne z odległości kilkudziesięciu centymetrów.
Młode osobniki wyglądają jak zupełnie inny gatunek. Przed trzecim linieniem dominują kolory pomarańczowy, kremowy i czarny, odwłok zdobi wzór przypominający choinkę, a karapaks jest głęboko czarny. Kolory zmieniają się radykalnie wraz z wiekiem, więc kupując juniora, trzeba na słowo wierzyć hodowcy, że ten maluszek kiedyś stanie się ciemnogranatowym gigantem.
Gatunek dorasta do 5-6 centymetrów długości ciała. Samice żyją od pięciu do dziewięciu lat, samce znacznie krócej: około trzech do czterech lat, przy czym po ostatnim linieniu mają przed sobą zaledwie kilka miesięcy.
W terrarium
Avicularia avicularia to pająk pionowy i należy podejść do tego poważnie. Terrarium powinno mieć co najmniej 25 na 25 na 40 centymetrów (długość, szerokość, wysokość), a gniazdo pająk zbuduje wyłącznie w górnych partiach przestrzeni. Nie wolno trzymać małych Avicularia w kliszówkach: musi być odpowiednia wysokość, nawet dla najmłodszych osobników.
Podłoże to mieszanka włókna kokosowego i torfowca sfagnowego, na tyle obfita, żeby utrzymywała wilgoć. Na tylnej ściance warto zamontować korę, a do terrarium dodać gałąź lub korzeń do wspinaczki i zaczepiania sieci. Gatunek ma silną tendencję do ozdabiania szyb terrarium swoimi odchodami, więc przygotuj się na regularne sprzątanie.
Kluczową sprawą jest wentylacja. Avicularia potrzebuje przepływu powietrza znacznie bardziej niż typowe ptaszniki naziemne. Brak cyrkulacji, a nie suche podłoże, bywa najczęstszą przyczyną problemów zdrowotnych. Otwory wentylacyjne powinny znajdować się zarówno u góry pojemnika, jak i przy samym dnie.
Temperatura powinna mieścić się między 25 a 28 stopniami Celsjusza w ciągu dnia i spadać do około 23 stopni nocą. Wilgotność należy utrzymywać na poziomie 75-80%. Raz w tygodniu zraszaj ścianki terrarium: Avicularia piją z pionowych powierzchni i jeśli im tego nie zapewnisz, mogą odwodnić się nawet przy wilgotnym podłożu.
Przy karmieniu warto postawić na aktywną karmówkę. Szare świerszcze robią robotę spektakularnie: polowanie Avicularia na ruchliwą ofiarę to jeden z tych widoków, dla których warto mieć ptasznika. Karaczany argentyńskie, ze swoim leniwym trybem życia, są znacznie mniej widowiskowe.
Temperament i trudność hodowli
Avicularia avicularia to jeden z łagodniejszych ptaszników w hobby. Pierwszą reakcją na zagrożenie jest ucieczka, nie atak. Dorosłe osobniki bywają zaskakująco spokojne i powolne w ruchach, co nie zmienia faktu, że mogą skakać i robią to nieprzewidywalnie, bez żadnego ostrzeżenia. Potrafią też pływać, choć ta wiedza przydaje się raczej w razie wypadku niż na co dzień.
Jad Avicularia avicularia jest słaby, typowy dla ptaszników z Nowego Świata. Posiada za to włoski parzące, które w sytuacji stresowej może zmieść z odwłoka.
Dla kogo jest ten pająk? Nie dla absolutnych początkujących, mimo że temperament mógłby na to wskazywać. Wymagania dotyczące wilgotności i wentylacji są precyzyjniejsze niż przy hodowli Grammostoli czy Brachypelmy, a zaniedbanie warunków boleśnie karze hodowcę. Dla kogoś z odrobiną doświadczenia lub z gotowością do nauki jest to gatunek wyjątkowo wdzięczny, efektowny i posiadający historię, którą można opowiadać znajomym przy każdej wizycie.
Pierwszy opisany ptasznik świata zasługuje na pierwsze miejsce na półce.
Avicularia avicularia. Rodzina: Theraphosidae. Zasięg: Brazylia, Wenezuela, Gujana, Gujana Francuska, Surinam, Trynidad.