Wyobraź sobie ptasznika tak spokojnego, że właściwie musisz mu szukać wad, żeby mieć o czym pisać. Tliltocatl epicureanus, znany angielskojęzycznym hodowcom jako Yucatan Rustrump Tarantula, to gatunek, który nie gra na nerwach, nie szarżuje przy każdym otwarciu terrarium i nie wyrobił sobie reputacji terrorysty wśród pająków. A mimo to wciąż żyje trochę w cieniu swojego słynniejszego kuzyna, Tliltocatl vagans. Najwyższy czas to zmienić.

Skąd pochodzi ten spokojny pan

Tliltocatl epicureanus to mieszkaniec północnej części Półwyspu Jukatan w Meksyku, z dodatkową populacją w Panamie. Dzieli więc kontynent z vagans, ale nie sąsiaduje z nim bezpośrednio, bo między ich zasięgami rozciąga się spora przestrzeń. Tylko na samym wschodnim krańcu Jukatanu obszary tych dwóch gatunków mogą się częściowo pokrywać.

W tropikalnych lasach Meksyku epikurejczyk (bo tak można żartobliwie tłumaczyć jego epitet gatunkowy) wiedzie życie w norkach: znalezionych lub wykopanych własnoręcznie. Co ciekawe, to zwierzę zahartowane przez warunki, które większość ptaszników by nie przeżyła. W ciągu dnia temperatura w jego ojczyźnie potrafi dobić do 40 stopni, a nocami spada nawet do 9 stopni. Takie skrajne wahania ukształtowały organizm wyjątkowo odporny na temperaturowe niespodzianki.

Wygląd: czerń, ruda i odrobina granatowego połysku

Na pierwsze spojrzenie Tliltocatl epicureanus wygląda jak vagans, który wybrał elegantszy garnitur. Dominuje głęboka czerń, zarówno na karapaksie, jak i na odnóżach oraz odwłoku. Jeśli trafi na niego promień światła pod odpowiednim kątem, karapaks i odnóża zdradzają subtelny granatowy połysk, który nadaje mu nieco tajemniczego charakteru. Odwłok pokryty jest gęsto jasnorudo-brązowymi włoskami, które są właśnie tym elementem, od którego wzięła się angielska nazwa "rustrump".

Od vagans odróżnia go przede wszystkim nieco jaśniejsza tarczka grzbietowa i bardziej podłużny odwłok, choć różnice są naprawdę nieznaczne. Tak nieznaczne, że pewna identyfikacja gatunkowa jest możliwa praktycznie wyłącznie przez oryginalny dokument CITES lub przez analizę budowy spermateki. Dla oka hodowcy to kwestia detalu, który można łatwo przeoczyć.

Dorosłe samice osiągają 7-8 cm ciała, a z rozpostartymi odnóżami nawet 12 cm. Młode osobniki do czwartej lub piątej wylinki są szarawe, z ciemną plamką na odwłoku, więc przy zakupie juniora trzeba uzbroić się w cierpliwość i poczekać na pełne ubarwienie.

W terrarium: proste życie bez fanaberii

Dorosły Tliltocatl epicureanus dobrze czuje się w terrarium o wymiarach mniej więcej 30 na 30 na 25 centymetrów. Może być otwierane z przodu lub od góry, jednak wentylację najlepiej zapewnić w postaci pasków z nawierconych aluminiowych płytek. Druciane czy plastikowe siatki nie sprawdzają się najlepiej, ponieważ pająk może je przegryźć.

Podłoże to kwaśny torf, włókno kokosowe lub ich mieszanka, ułożone warstwą 5-7 centymetrów. Taka głębokość pozwala pająkowi kopać i pomaga utrzymać odpowiednią wilgotność. Kryjówka jest obowiązkowa: łupina kokosa lub ceramiczna doniczka sprawdzają się świetnie.

Temperatura powinna utrzymywać się w przedziale 26-29 stopni w ciągu dnia, z nocnym spadkiem do około 23 stopni. Wilgotność celuj w okolice 70-80 procent. To dość tropikalny zakres, który odzwierciedla warunki z naturalnego środowiska, choć pająk potrafi tolerować spore odchylenia.

Terrarium warto ustawić z dala od kaloryferów, głośników i wszystkiego, co generuje drgania. Ptaszniki generalnie nie lubią hałasu i wibracji, a ten gatunek nie jest wyjątkiem.

Temperament i hodowla: spokój ducha epikurejczyka

Nazwa gatunkowa "epicureanus" nasuwa skojarzenie z filozofem głoszącym spokój i umiarkowanie. W przypadku tego pająka jest to wyjątkowo trafne zestawienie. Tliltocatl epicureanus to gatunek łagodny, który nie sprawia trudności w codziennej opiece. Dla osób stawiających pierwsze kroki w hodowli ptaszników będzie doskonałym wyborem.

Samice żyją imponująco długo, nawet do 17 lat. Samce są mniejsze, mają haki na goleniach pierwszej pary odnóży i narządy kopulacyjne na nogogłaszczkach, a poza tym więcej czerwonych włosków na odwłoku. Po ostatniej wylince żyją jeszcze 2-3 lata.

Jeśli chodzi o rozmnażanie, ptaszniki tego gatunku kopulują chętnie, choć skompletowanie pary bywa wyzwaniem logistycznym. Po udanym zapłodnieniu samica składa kokon po 4-8 miesiącach, a po kolejnym miesiącu wylęga się od 700 do 900 nimf, które w ciągu 30-40 dni stają się samodzielnymi pająkami.

Gatunek objęty jest Konwencją Waszyngtońską (CITES), co przy zakupie warto mieć na uwadze i zadbać o stosowną dokumentację.

Tliltocatl epicureanus. Rodzina: Theraphosidae. Zasięg: północna część Półwyspu Jukatan (Meksyk) oraz Panama.