Wyobraź sobie, że przez lata prowadzisz badania nad grupą zwierząt liczącą ponad pięćdziesiąt tysięcy gatunków i jesteś absolutnie pewien jednej rzeczy: wszystkie są drapieżnikami. Zero wyjątków, zero kontrowersji. Aż pewnego dnia ktoś dokładnie przygląda się małemu, urokliwemu skakunowi z Ameryki Południowej i okazuje się, że spokojnie skubie sobie roślinne przekąski. Dokładnie tak wyglądało odkrycie Bagheera kiplingi, pająka, który dosłownie przepisał zasady swojego własnego królestwa.

Dżunglowy buntownik z akacjowych gałęzi

Bagheera kiplingi zamieszkuje lasy Ameryki Południowej, ale ma bardzo konkretny adres: wybiera wyłącznie akacje zasiedlone przez mrówki z rodzaju Pseudomyrmex. Brzmi jak przepis na katastrofę? Mrówki te są agresywne i bezlitosne dla intruzów. Tymczasem Bagheera kiplingi nie tylko przeżywa w tym towarzystwie, ale wręcz korzysta ze szczególnej relacji, jaką akacje utrzymują ze swoimi lokatorami.

Nazwa gatunku jest hołdem złożonym literaturze. Bagheera to czarna pantera z "Księgi Dżungli" Rudyarda Kiplinga, a Kipling trafił wprost do gatunkowego członu nazwy. Zwinny, nadrzewny, żyjący wśród gałęzi, trochę drapieżny, ale jednak inny niż wszyscy. Analogia działa na kilku poziomach naraz.

Wygląd

Bagheera kiplingi to skakun z rodziny Salticidae, więc mamy do czynienia z pająkiem małym, uroczym i ładnie ubarwionym. Charakterystyczna dla skakunów zwarta sylwetka, duże oczy z przodu głowotułowia, zwinność i ruchliwość. Nic w wyglądzie zewnętrznym nie zdradza, że ten niepozorny pajęczak właśnie burzy fundamenty arachnologii.

W terrarium

Hodowla Bagheera kiplingi to przedsięwzięcie dla osób z doświadczeniem i gotowością do nieszablonowego podejścia. Terrarium powinno być zorganizowane wertykalnie, z bogatą roślinnością, gałązkami do wspinaczki i strukturą przestrzenną przypominającą skraj tropikalnego lasu. Pająk potrzebuje miejsca do eksploracji i kryjówek wśród roślinności.

Prawdziwym wyzwaniem hodowlanym jest dieta. W naturze Bagheera kiplingi żywi się przede wszystkim tak zwanymi ciałkami Belta (ang. Belt bodies), czyli bogatymi strukturami odżywczymi produkowanymi przez akacje na końcówkach listków. W zależności od populacji i regionu stanowią one od sześćdziesięciu do nawet dziewięćdziesięciu procent diety. Uzupełnieniem są okazjonalnie podkradane jaja i larwy mrówek Pseudomyrmex.

W terrarium odtworzenie tego naturalnego menu wymaga kreatywności i eksperymentowania. To gatunek, przy którym hodowca musi sam dokumentować obserwacje i szukać rozwiązań, bo gotowych przepisów jest jak na lekarstwo. Uzupełniające podawanie małych bezkręgowców wchodzi w rachubę, pamiętając jednak, że pokarm zwierzęcy to tylko dodatek, a nie podstawa jadłospisu.

Pająk, który przewrócił zoologię do góry nogami

Warto przez chwilę zatrzymać się przy tym, co odkrycie Bagheera kiplingi oznaczało dla nauki. Pająki trawią pokarm zewnętrznie: wydzielają enzymy, wstępnie rozkładają tkanki ofiary i dopiero wciągają przetrawioną treść. Przez lata sądzono, że ten mechanizm działa wyłącznie na materię zwierzęcą. Bagheera kiplingi udowodniła, że nie. Że można tym samym aparatem strawić białka roślinne. Że jeden gatunek spośród pięćdziesięciu tysięcy może całkowicie odrzucić mięsożerność i przeżyć, a nawet prosperować.

To jedno z tych odkryć, które przypominają, że natura wciąż trzyma asy w rękawie.

Temperament i trudność hodowli

Skakuny słyną z ciekawości i aktywności, a Bagheera kiplingi nie jest tu wyjątkiem. To ruchliwy pająk, który chętnie eksploruje przestrzeń terrarium i nie stroni od obserwowania obserwatora.

Szczególnie interesujące jest zachowanie przy potomstwie. U zdecydowanej większości pająków opiekę nad kokonem i młodymi sprawuje wyłącznie samica, zazwyczaj nie tolerując w pobliżu nikogo. U Bagheera kiplingi samce aktywnie współopiekują się potomstwem razem z samicą. W świecie pajęczaków to prawdziwa osobliwość i kolejna cecha odróżniająca ten gatunek od reszty gromady.

Ze względu na wyjątkowe wymagania pokarmowe, ograniczoną wiedzę hodowlaną w powszechnym obiegu i konieczność samodzielnego szukania rozwiązań, Bagheera kiplingi to zdecydowanie propozycja dla zaawansowanych hodowców. Nie na pierwszy raz, nie na drugi, lecz jako projekt dla kogoś, kto czuje się swobodnie z skakunami i ma ochotę zmierzyć się z czymś naprawdę wyjątkowym. Mało który pająk daje taką satysfakcję z samego faktu, że się go hoduje.

Bagheera kiplingi. Rodzina: Salticidae. Zasięg: Ameryka Południowa (akacje zasiedlone przez mrówki Pseudomyrmex).