Są pająki, które wyglądają groźnie, a w praktyce okazują się spokojne jak chomik w niedzielne południe. I są takie, które wyglądają przepięknie, a przy tym są groźne dokładnie tak bardzo, jak sugeruje ich wygląd. Piloktenos hemastoma zdecydowanie należy do tej drugiej grupy: aksamitna czerń, krwistoczerwone chelicery i charakter nabitego dynamitu to połączenie, które robi wrażenie nawet na doświadczonych hodowcach.

Kto to jest i skąd pochodzi

Piloktenos hemastoma to pająk z Afryki, należący do rodziny Ctenidae. Sama ta informacja powinna przykuć uwagę każdego, kto choć raz słyszał o Phoneutria, czyli brazylijskich wałęsakach, znanych jako jedne z najgroźniejszych pająków świata. Piloktenos to kuzyn tych sławnych (i niechlubnie sławnych) pajęczaków. Szczęśliwie dla hodowców jego jad jest znacznie słabszy niż u Phoneutria, ale słabszy nie oznacza bezpieczny. Jako pełnoprawny przedstawiciel rodziny Ctenidae, Piloktenos hemastoma dysponuje jadem o potencjalnie groźnym działaniu i przy każdej obsłudze wymaga pełnego skupienia oraz zachowania wszelkich środków ostrożności. Jeden z doświadczonych hodowców ujął to krótko i dosadnie: kuzynostwo może nas uśmiercić.

Warto też wspomnieć o kwestii prawnej. W Polsce Phoneutria spp. objęte są zakazem hodowli. Piloktenos hemastoma jest natomiast legalny, co czyni go jednym z nielicznych przedstawicieli tej rodziny dostępnych dla polskich hobbystów. Dla tych, którzy fascynują się Ctenidae i chcą mieć w kolekcji coś z tego wyjątkowego kręgu, Piloktenos to jedyna opcja po właściwej stronie prawa.

Wygląd

Piloktenos hemastoma wygląda dokładnie tak, jak coś co powinno mieć napis "nie dotykać". Odwłok jest aksamitnie czarny, spód ciała ciemny, ale to chelicery robią największe wrażenie: intensywnie czerwone, kontrastujące z resztą ciała jak włączone alarmy. To właśnie stąd pochodzi nieformalne określenie "czerwona morda", którym lubią go opisywać hodowcy.

Efekt wizualny jest uderzający. Jeden z autorów materiałów hodowlanych określił go jako "uber przerażającego, mimo pięknego wyglądu" i trudno o celniejsze podsumowanie. To pająk, który jednocześnie zachwyca i sprawia, że odruchowo cofasz ręce.

W terrarium

Piloktenos hemastoma to gatunek naziemny z Afryki, więc terrarium powinno to odzwierciedlać: wystarczająca przestrzeń do eksploracji, kryjówka na poziomie podłoża, podłoże umożliwiające ewentualne drążenie. Żywienie przebiega według standardowej procedury dla aktywnych naziemnych pająków: owady o odpowiedniej wielkości, podawane regularnie.

Tutaj jednak zaczyna się ciekawa część. Podawanie pokarmu to przy tym gatunku każdorazowe wyzwanie, bo Piloktenos hemastoma jest jednym z szybszych pająków, jakie można trzymać w kolekcji. Reaguje błyskawicznie na drgania podłoża. Każde otwarcie terrarium, każde zbliżenie narzędzia to dla niego sygnał, że coś się dzieje. A on odpowiada stosownie do możliwości, czyli bardzo szybko i bez specjalnego ostrzeżenia.

Temperament i trudność hodowli

Tu nie ma co owijać w bawełnę: Piloktenos hemastoma nie jest pająkiem dla początkujących. Nawet nie dla tych, którzy mają rok czy dwa doświadczenia za sobą.

Temperament tego gatunku można opisać jako skrajnie defensywny i nerwowy. Przy poczuciu zagrożenia unosi przednie odnóża, co każdy hodowca agresywniejszych gatunków zna jako klasyczną postawę obronną. Problem w tym, że dzieje się to błyskawicznie, bez długiego "rozgrzewania". Prędkość, z jaką ten pająk się porusza, sprawia, że standardowe narzędzia pracy tracą swoją użyteczność. Materiały hodowlane wprost stwierdzają: pęseta przy transferze jest praktycznie bezużyteczna.

Dodaj do tego jad z potencjalnie groźnego wektora i otrzymujesz gatunek, który wymaga od hodowcy doświadczenia w pracy z trudnymi gatunkami oraz solidnego, przemyślanego protokołu bezpieczeństwa przy każdej interwencji.

Dla kogoś z prawdziwym doświadczeniem przy agresywnych gatunkach, Piloktenos hemastoma to wyjątkowa pozycja w kolekcji. Rzadki przedstawiciel Ctenidae, legalny w Polsce, o absolutnie niezwykłym wyglądzie i charakterze, który wymusza pełen profesjonalizm przy każdym kontakcie. Dla wszystkich pozostałych: są piękne zdjęcia w internecie i na tym najlepiej poprzestać.

Piloktenos hemastoma. Rodzina: Ctenidae. Zasięg: Afryka.