Wyobraź sobie ptasznika, którego pierwsze skojarzenie to nie strach, tylko... pluszak. Gęste owłosienie, metalicznie granatowe odnóża z białymi końcówkami włosków, różowa rozetka na odwłoku i jasne skarpetki na stopach. Avicularia metallica wygląda jak coś, co projektant zabawek wymyśliłby na zamówienie, a tymczasem chodzi po amazońskich lasach, owija się w pajęczą kołderkę i poluje na owady. To jeden z najchętniej hodowanych gatunków w całym rodzaju Avicularia i kiedy raz wpadniesz w jej metaliczny blask, trudno już patrzeć na inne.

Skąd pochodzi i jak żyje w naturze

Avicularia metallica zamieszkuje rozległe tereny Ameryki Południowej: Kolumbię, Brazylię i Surinam. Co ciekawe, jej stosunek do środowiska zmienia się wraz z wiekiem. Dorosłe osobniki trzymają się średniego piętra tropikalnego lasu deszczowego, z dala od wody, i tam budują swoje charakterystyczne, gęste gniazda z przędu, ukryte bezpiecznie wśród gałęzi i kory. Młodsze pajączki prowadzą zupełnie inne życie: szukają bagiennych brzegów rzek, gdzie z wody wyrastają liście i kwiaty roślin z rodzaju Parnasia. Przyciągają one owady, więc młody osobnik ma obiad praktycznie dostarczony pod nos.

Gatunek radzi sobie zaskakująco dobrze w środowiskach zmienionych przez człowieka. Chętnie osiedla się na poddaszach starych drewnianych domów oraz na plantacjach bananów i ananasów. To właśnie przez te ostatnie niejeden osobnik dotarł do Europy jako nieplanowany pasażer w skrzyni z owocami. Żyje też w lasach amazońskich sezonowo zalewanych przez rzeki, czasem nawet do trzech metrów wysokości. Pająk wspina się wtedy wyżej i czeka, a w razie potrzeby pływa całkiem sprawnie.

Wygląd: pluszowy, metaliczny i wcale nie taki prosty do sklasyfikowania

Dorosła samica osiąga do 8 cm długości ciała i rozpiętość odnóży sięgającą 15 cm. Samiec jest nieco mniejszy i smuklejszy, z dłuższymi nogami i charakterystycznymi bulbusami na nogogłaszczkach. Ale to nie rozmiary robią tu wrażenie, lecz szczegóły. Karapaks i odnóża mają wyraźny metaliczny, niebieskozielony lub granatowy połysk, stąd zresztą pochodzi nazwa gatunku. Ciało pokrywają gęste, sztywne włoski z kremowo-białymi końcówkami, przez co pająk wygląda jak obsypany szronem. Na aksamitnie czarnym odwłoku widać różową rozetkę z kolorowych setów, a stopy mają jasne, lekko różawe zabarwienie, które hodowcy pieszczotliwie nazywają płonącymi skarpetkami.

Młode osobniki wyglądają zupełnie inaczej: prawie czarny karapaks, czerwonoczarny wzorek na odwłoku i jasnobrązowe odnóża z ciemnymi stopami. Dopiero około piątej wylinki zaczynają się przebarwienia, a przy siódmej pojawiają się pełne cechy typowe dla gatunku. Tuż po linieniu kolory są najintensywniejsze, więc każda wylinaka zamienia się w małe wydarzenie hodowlane.

W handlu krążą dwa typy: "red hairs" z przewagą czerwonawych włosków oraz "white hairs" z wyraźnie białymi i kremowymi końcówkami. Do tych ostatnich należą odłowy z ostatnich lat: Cayenne, Surinam, część z Gujany. Właśnie "white hairs" uważa się za hodowlanie najcenniejsze i najchętniej kupowane. Dopóki przynależność gatunkowa poszczególnych odłowów nie zostanie naukowo potwierdzona, każdy import powinien być rozmnażany tylko w obrębie własnej linii, bez krzyżowania z innymi.

W terrarium

Avicularia metallica jest gatunkiem nadrzewnym, więc terrarium musi być przede wszystkim wysokie. Minimalne wymiary to 25x25x40 cm (długość, szerokość, wysokość), a pionowy charakter zbiornika jest ważniejszy niż jego podstawa. Jako podłoże sprawdza się włókno kokosowe, torf lub ich mieszanka w proporcji 1:1. Na tylnej ściance warto zamontować kawałek kory, a do środka wstawić gałęzie lub korzenie do wspinaczki. W nich pająk zbuduje swoje gęste, pajęczynowe gniazdo, w którym będzie spędzał większość czasu.

Temperatura powinna mieścić się w zakresie 25-28°C, w nocy można ją nieco obniżyć. Wilgotność utrzymuj między 75 a 85%, a dobra wentylacja jest tu absolutnie kluczowa. Avicularia piją głównie z pokrytych kroplami wody ścianek terrarium, więc regularne zraszanie to nie kaprys, lecz konieczność. Przy skrajnie wysokiej wilgotności zaobserwowano u niektórych osobników ciemnienie białych końcówek włosków, dlatego lepiej nie przesadzać w drugą stronę. Terrarium ustaw z dala od słońca i źródeł drgań.

Temperament i trudność hodowli

Avicularia metallica jest gatunkiem polecanym nawet mniej doświadczonym hodowcom. Nie jest wyjątkowo agresywna, jej jad jest słaby, a wymagania hodowlane mieszczą się w standardzie dla rodzaju. Sama tendencja do chowania się w gnieździe może nieco rozczarować tych, którzy liczą na spektakle, ale przynajmniej gniazdo jest naprawdę imponujące.

Do rozmnażania najlepiej dopuścić samca około dwóch tygodni po wylinięciu samicy. Samiec wchodzi głęboko do gniazda samicy i kopuluje wewnątrz przędu, bez wzajemnej agresji. Po 6-12 tygodniach samica sporządza kokon, z którego po kolejnych trzech tygodniach wylęga się od 80 do 130 nimf. Nimfy stają się pełnoprawnymi pająkami po następnych trzech do czterech tygodniach. Problemem przy rozmnażaniu może być dobór par: ze względu na różnorodność wyglądu między odłowami warto rozmnażać tylko osobniki z tej samej linii importu.

Samice dożywają 6-7 lat, samce znacznie krócej, zwykle do pół roku po ostatniej wylince, choć w dobrych warunkach zdarzają się dłuższe życia.

Avicularia metallica. Rodzina: Theraphosidae. Zasięg: Kolumbia, Brazylia, Surinam (Ameryka Południowa).